แผนการเศรษฐกิจสีเขียวฉบับปี 2008 ของสหราชอาณาจักร
สรุปใจความสำคัญ
- เผยแพร่เมื่อวันที่ 21 กรกฎาคม 2008 โดย New Economics Foundation ในสหราชอาณาจักร
- มุ่งเน้นการแก้ปัญหา 3 ด้านพร้อมกัน: วิกฤตการเงิน, การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ และราคาน้ำมันสูง
- เสนอให้ใช้ภาษีลาภลอยจากบริษัทพลังงานฟอสซิลเพื่อนำมาลงทุนในพลังงานสะอาด
- เสนอให้มีการปฏิรูปโครงสร้างธนาคารขนาดใหญ่และนำระบบควบคุมเงินทุนกลับมาใช้
"A Green New Deal" เป็นรายงานเชิงนโยบายที่เผยแพร่ในสหราชอาณาจักรเมื่อวันที่ 21 กรกฎาคม ค.ศ. 2008 โดยกลุ่ม Green New Deal Group และจัดพิมพ์โดยมูลนิธิเศรษฐศาสตร์ใหม่ (New Economics Foundation) รายงานฉบับนี้มีชื่อเต็มว่า "A Green New Deal: Joined-up policies to solve the triple crunch of the credit crisis, climate change and high oil prices" โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อนำเสนอแนวทางแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้นพร้อมกันสามประการ หรือที่เรียกว่า "Triple Crunch" ได้แก่ วิกฤตการณ์ทางการเงินปี 2008, การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ และภาวะราคาน้ำมันพุ่งสูงขึ้น (Peak Oil)
ข้อเสนอแนะเชิงนโยบาย
รายงานฉบับนี้เสนอให้รัฐบาลเข้ามามีบทบาทนำในการลงทุนและปรับปรุงโครงสร้างพื้นฐานเพื่อเปลี่ยนผ่านสู่เศรษฐกิจคาร์บอนต่ำ โดยมีข้อเสนอหลักดังนี้:
- การลงทุนด้านพลังงาน: สนับสนุนการลงทุนในประสิทธิภาพการใช้พลังงานและการผลิตพลังงานระดับจุลภาค (Microgeneration) เพื่อเปลี่ยนให้อาคารทุกหลังสามารถผลิตไฟฟ้าได้เอง
- การสร้างงานสีเขียว: สร้างงานจำนวนมากในสาขาที่เกี่ยวข้องกับการปรับปรุงโครงสร้างพื้นฐานคาร์บอนต่ำ
- มาตรการทางภาษี: เสนอให้จัดเก็บภาษีลาภลอย (Windfall Tax) จากกำไรของบริษัทน้ำมันและก๊าซธรรมชาติ เช่นเดียวกับโมเดลในประเทศนอร์เวย์ เพื่อนำรายได้มาสนับสนุนการลงทุนในพลังงานหมุนเวียน
- การปรับปรุงระบบการเงิน: ลดอัตราดอกเบี้ยของธนาคารกลางอังกฤษ (Bank of England) เพื่อสนับสนุนการลงทุนสีเขียว และเสนอให้แยกธนาคารขนาดใหญ่ (Mega banks) ออกเป็นหน่วยย่อยเพื่อส่งเสริมระบบธนาคารสีเขียว
- การกำกับดูแลการเงินระหว่างประเทศ: นำมาตรการควบคุมเงินทุน (Capital Controls) กลับมาใช้ เพื่อป้องกันไม่ให้ภาคการเงินครอบงำเศรษฐกิจส่วนอื่น และเพิ่มการตรวจสอบผลิตภัณฑ์ทางการเงินที่มีความเสี่ยงสูง เช่น ตราสารอนุพันธ์ (Derivatives)
- การต่อต้านการเลี่ยงภาษี: ปราบปรามแหล่งเลี่ยงภาษี (Tax Havens) และบังคับให้มีการรายงานทางการเงินที่โปร่งใสเพื่อป้องกันการเลี่ยงภาษีของบรรษัท
สถานะการดำเนินงานในสหราชอาณาจักร
แม้ว่านักการเมืองในสหราชอาณาจักรจะมีการนำคำว่า "Green New Deal" มาใช้ในการรณรงค์หรืออภิปราย แต่ข้อเสนอในรูปแบบดั้งเดิมตามรายงานฉบับปี 2008 ยังไม่ได้รับการนำไปปฏิบัติอย่างเต็มรูปแบบ ลาร์รี เอลเลียต (Larry Elliott) บรรณาธิการเศรษฐกิจของหนังสือพิมพ์ The Guardian และหนึ่งในผู้ริเริ่มแนวคิดนี้ ระบุในปี 2020 ว่า นโยบายนี้อาจเริ่มต้นทดลองใช้ในเมืองใหญ่ เช่น แมนเชสเตอร์ หรือ กลาสโกว์ เพื่อทดสอบว่าสามารถสร้างงาน ลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก และกระตุ้นนวัตกรรมด้านสิ่งแวดล้อมที่ทำกำไรได้จริงหรือไม่
คณะผู้จัดทำ
รายงานฉบับนี้เขียนขึ้นโดยกลุ่มผู้เชี่ยวชาญและนักเคลื่อนไหวหลายสาขา ได้แก่:
- ลาร์รี เอลเลียต (Larry Elliott): บรรณาธิการเศรษฐกิจของ The Guardian
- โคลิน ไฮนส์ (Colin Hines): ผู้อำนวยการร่วมของ Finance for the Future
- โทนี จูนิเปอร์ (Tony Juniper): อดีตผู้อำนวยการ Friends of the Earth
- เจเรมี เลกเกตต์ (Jeremy Leggett): ผู้ก่อตั้งและประธาน Solarcentury และ SolarAid
- แคโรไลน์ ลูคัส (Caroline Lucas): สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรเขตไบรตัน พาวิลเลียน และอดีตผู้นำพรรคกรีน (Green Party of England and Wales)
- ริชาร์ด เมอร์ฟี (Richard Murphy): ผู้อำนวยการร่วมของ Finance for the Future และผู้อำนวยการ Tax Research LLP
- แอน เพตทิฟอร์ (Ann Pettifor): อดีตหัวหน้าแคมเปญบรรเทาหนี้ Jubilee 2000
- ชาร์ลส์ ซีเครตต์ (Charles Secrett): ที่ปรึกษาด้านการพัฒนาที่ยั่งยืน และอดีตผู้อำนวยการ Friends of the Earth
- แอนดรูว์ ซิมม์ส (Andrew Simms): ผู้อำนวยการนโยบายของ New Economics Foundation
คำถามที่พบบ่อย
รายงาน A Green New Deal ปี 2008 คืออะไร?
เป็นรายงานข้อเสนอเชิงนโยบายในสหราชอาณาจักรที่เสนอให้รัฐบาลลงทุนในโครงสร้างพื้นฐานสีเขียวและการปฏิรูประบบการเงินเพื่อแก้ปัญหาวิกฤตเศรษฐกิจและสิ่งแวดล้อมพร้อมกัน
ข้อเสนอหลักด้านพลังงานในรายงานนี้คืออะไร?
การลงทุนในประสิทธิภาพการใช้พลังงานและการผลิตพลังงานระดับจุลภาค เพื่อให้อาคารทุกหลังสามารถเป็นสถานีผลิตไฟฟ้าได้ รวมถึงการส่งเสริมพลังงานหมุนเวียน
รายงานนี้เสนอวิธีหาเงินทุนมาดำเนินโครงการอย่างไร?
เสนอให้จัดเก็บภาษีลาภลอย (Windfall Tax) จากกำไรของบริษัทน้ำมันและก๊าซธรรมชาติ รวมถึงการสร้างแรงจูงใจทางการเงินสำหรับการลงทุนสีเขียว
ปัจจุบันนโยบายนี้ถูกนำไปใช้ในสหราชอาณาจักรหรือไม่?
ยังไม่มีการนำไปปฏิบัติอย่างเต็มรูปแบบตามข้อเสนอเดิม แต่มีการนำคำศัพท์ไปใช้ในทางการเมือง และมีการเสนอให้ทดลองใช้ในระดับเมืองใหญ่

