เขตเลือกตั้งที่ก้ำกึ่ง (Marginal Seat) คืออะไร? เจาะลึกความหมายและตัวอย่าง

ในทางการเมืองและการเลือกตั้ง เขตเลือกตั้งที่ก้ำกึ่ง (Marginal Seat) หรือที่เรียกกันว่า Swing Seat คือเขตเลือกตั้งที่มีผู้ชนะการเลือกตั้งด้วยคะแนนเสียงส่วนต่างเพียงเล็กน้อย โดยทั่วไปมักเกิดขึ้นในระบบการเลือกตั้งแบบผู้ชนะเพียงคนเดียว (Single-winner voting system) ซึ่งหมายความว่าการเปลี่ยนแปลงของคะแนนเสียงเพียงไม่กี่เปอร์เซ็นต์ก็สามารถเปลี่ยนมือผู้แทนจากพรรคการเมืองหนึ่งไปยังอีกพรรคหนึ่งได้

ความแตกต่างระหว่าง Marginal Seat และ Safe Seat

ตรงกันข้ามกับ Marginal Seat คือ เขตเลือกตั้งที่ปลอดภัย (Safe Seat) ซึ่งเป็นเขตที่มีพรรคการเมืองใดพรรคหนึ่งครองความนิยมอย่างท่วมท้น ทำให้ผู้สมัครจากพรรคอื่นแทบไม่มีโอกาสชนะ นอกจากนี้ยังมีคำว่า Ultra-marginal seat ซึ่งใช้เรียกเขตเลือกตั้งที่มีส่วนต่างของคะแนนเสียงน้อยมากเป็นพิเศษ โดยปกติจะอยู่ในช่วงไม่เกิน 2%

ตัวอย่างเขตเลือกตั้งก้ำกึ่งในประเทศต่างๆ

ออสเตรเลีย

คณะกรรมการการเลือกตั้งของออสเตรเลีย (Australian Electoral Commission) มีการกำหนดเกณฑ์ของเขตเลือกตั้งก้ำกึ่งไว้อย่างชัดเจน โดยมีตัวอย่างที่น่าสนใจดังนี้:

• ระดับประเทศ: หลังการเลือกตั้งปี 2022 พบว่ามี 51 จาก 151 ที่นั่งในสภาผู้แทนราษฎรที่เป็นเขตก้ำกึ่ง โดยเขตที่ก้ำกึ่งที่สุดคือ Division of Gilmore ในรัฐนิวเซาท์เวลส์ ซึ่งพรรคแรงงานชนะด้วยส่วนต่างเพียง 0.17% (ประมาณ 300 เสียง)
• รัฐนิวเซาท์เวลส์: ในการเลือกตั้งปี 2023 เขต Ryde เป็นเขตที่ก้ำกึ่งที่สุด โดยพรรคเสรีนิยมชนะด้วยส่วนต่างเพียง 0.01% (ประมาณ 50-54 เสียง)
• รัฐควีนส์แลนด์: หลังการเลือกตั้งปี 2020 เขต Bundaberg เป็นเขตที่ก้ำกึ่งที่สุด โดยพรรคแรงงานชนะด้วยส่วนต่างเพียง 0.01% (เพียง 9 เสียงเท่านั้น)

อินโดนีเซีย

ในอินโดนีเซีย เขตเลือกตั้งก้ำกึ่งมักเกิดขึ้นเมื่อมีผู้สมัครที่มีชื่อเสียงและมีความสามารถสูงมารวมตัวกันในเขตเดียว ทำให้เกิดการแข่งขันที่รุนแรงโดยไม่คำนึงถึงสายพรรคหรือพันธมิตร ตัวอย่างเขตที่โดดเด่น ได้แก่:

• เขตจาการ์ตา II: ครอบคลุมพื้นที่จาการ์ตาใต้และจาการ์ตากลาง ซึ่งมักมีการแข่งขันสูง
• เขตยอกยาการ์ตา: มีที่นั่งจำกัดเพียง 8 ที่นั่ง ทำให้ผู้สมัครต้องต่อสู้เพื่อแย่งชิงคะแนนเสียงอย่างหนัก

สหรัฐอเมริกา

ในสหรัฐฯ เขตเลือกตั้งก้ำกึ่งมักถูกเรียกว่าเป็นเขตที่เปลี่ยนมือบ่อยครั้ง ตัวอย่างเช่น เขตเลือกตั้งที่ 10 ของรัฐอิลลินอยส์ และเขตที่ 23 ของรัฐเท็กซัส อย่างไรก็ตาม สถานะของเขตเลือกตั้งสามารถเปลี่ยนแปลงได้เนื่องจาก การปรับเขตเลือกตั้ง (Redistricting) หรือการเปลี่ยนแปลงทางอุดมการณ์ทางการเมือง เช่น เขตที่ 8 ของรัฐอินดีแอนาที่เคยเป็นเขตก้ำกึ่งแต่ปัจจุบันกลายเป็นเขตปลอดภัยสำหรับพรรครีพับลิกัน