จังหวัดซาร์กา (Zarqa Governorate) ศูนย์กลางอุตสาหกรรมและประวัติศาสตร์ของจอร์แดน

จังหวัดซาร์กา (ภาษาอาหรับ: محافظة الزرقاء) เป็นจังหวัดที่มีประชากรมากที่สุดเป็นอันดับสามของประเทศจอร์แดน โดยมีเมืองซาร์กาเป็นเมืองหลวงและเป็นเมืองที่ใหญ่ที่สุดในจังหวัด ตั้งอยู่ห่างจากกรุงอัมมาน เมืองหลวงของจอร์แดน ไปทางทิศตะวันออกประมาณ 25 กิโลเมตร นอกจากนี้ยังมีเมืองรุสไซฟา (Russeifa) ซึ่งเป็นเมืองที่ใหญ่เป็นอันดับสองของจังหวัด

ประวัติศาสตร์อันยาวนาน

ดินแดนในจังหวัดซาร์กามีผู้อยู่อาศัยมาตั้งแต่ยุคสำริด โดยกลุ่มที่โดดเด่นที่สุดคืออาณาจักรแอมโมนไนต์ (Ammonite) และชาวนาบาเทียน (Nabateans) ซึ่งเป็นผู้สร้างป้อมปราการที่รู้จักกันในชื่อ Qasr al Hallabat ซึ่งต่อมาถูกใช้เป็นป้อมโดยชาวโรมัน และกลายเป็นพระราชวังกลางทะเลทรายในสมัยราชวงศ์อุไมยาด (Umayyads)

โบราณสถานที่มีความสำคัญทางประวัติศาสตร์ในพื้นที่นี้ ได้แก่ พระราชวังกลางทะเลทรายสมัยอุไมยาด เช่น Qasr Amra (ซึ่งได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลก), Qasr al Hallabat, Qasr Shabib ซึ่งตั้งอยู่ใจกลางเมืองซาร์กา รวมถึงปราสาทแห่งอัซรัก (Castle of Azraq)

ในช่วงต้นทศวรรษ 1900 หลังจากที่ชาวตุรกีออตโตมันได้สร้างทางรถไฟเฮจาซ (Hedjaz railway) ซาร์กากลายเป็นศูนย์กลางทางยุทธศาสตร์ที่เชื่อมต่อระหว่างดามัสกัสและเมดินา ส่งผลให้เมืองต่างๆ ตามแนวทางรถไฟมีความเจริญรุ่งเรืองขึ้น ต่อมา กองกำลัง Arab Legion ของจอร์แดนภายใต้การนำของ Glubb Pasha ได้ใช้ซาร์กาเป็นฐานทัพหลัก

ภูมิศาสตร์และประชากร

จังหวัดซาร์กามีอาณาเขตติดต่อกับจังหวัดมาฟรัก (Mafraq) ทางทิศเหนือและตะวันออกเฉียงเหนือ, จังหวัดอัมมาน (Amman) ทางทิศใต้และตะวันตกเฉียงใต้, จังหวัดเจราช (Jerash) และจังหวัดบัลกา (Balqa) ทางทิศตะวันตก นอกจากนี้ยังมีพรมแดนติดกับประเทศซาอุดีอาระเบียทางทิศตะวันออกเฉียงใต้

พื้นที่ส่วนใหญ่ของจังหวัดเป็นส่วนหนึ่งของที่ราบสูงทะเลทรายซีเรีย ในขณะที่ภูมิภาคทางตะวันตกซึ่งมีประชากรหนาแน่นเป็นส่วนหนึ่งของลุ่มแม่น้ำซาร์กา โดยเมืองซาร์กาและเมืองรุสไซฟาถือเป็นเมืองที่ใหญ่ที่สุดเป็นอันดับสองและสี่ของประเทศจอร์แดนตามลำดับ

จากข้อมูลสำมะโนประชากรปี 2004 พบว่าจังหวัดซาร์กามีประชากร 764,650 คน โดยเป็นประชากรในเขตเมืองถึง 94.5% และเขตชนบท 5.5% โดยประชากรส่วนใหญ่เป็นพลเมืองจอร์แดน (97%)

เศรษฐกิจและการศึกษา

เนื่องจากตั้งอยู่ใกล้กับเมืองใหญ่ในจอร์แดน จังหวัดซาร์กาจึงเป็นศูนย์กลางอุตสาหกรรมที่มีจำนวนโรงงานมากที่สุดในประเทศ และยังเป็นที่ตั้งของโรงกลั่นน้ำมันเพียงแห่งเดียวของจอร์แดนอีกด้วย

ในด้านความมั่นคง จังหวัดซาร์กาเป็นที่ตั้งของฐานทัพทางทหารและฐานทัพอากาศที่ใหญ่ที่สุดของกองทัพจอร์แดน โดยเฉพาะฐานทัพอากาศ Muwaffaq Salti ในเมืองอัซรัก

สำหรับการศึกษา จังหวัดซาร์กามีมหาวิทยาลัยชั้นนำ 3 แห่ง ได้แก่:

• มหาวิทยาลัยฮาเชไมต์ (Hashemite University)
• มหาวิทยาลัยประยุกต์บัลกา - วิทยาลัยซาร์กา (Al-Balqa Applied University-Zarqa College)
• มหาวิทยาลัยเอกชนซาร์กา (Zarqa Private University)