ทางรถไฟสายโบโลญญา–อันโคนา

ทางรถไฟสายโบโลญญา–อันโคนา (Bologna–Ancona railway) เป็นเส้นทางรถไฟสำคัญในประเทศอิตาลีที่เชื่อมต่อระหว่างเมืองโบโลญญา (Bologna) และเมืองอันโคนา (Ancona) โดยเส้นทางเริ่มต้นจากพื้นที่ราบลุ่มแม่น้ำโป (Po Valley) มุ่งหน้าสู่เมืองรีมินี (Rimini) และทอดตัวขนานไปตามชายฝั่งทะเลแอดริอาติกจนถึงปลายทางที่เมืองอันโคนา

ประวัติการก่อสร้างและการดำเนินงาน

การก่อสร้างในช่วงแรก

รัฐบาลแห่งรัฐสันตะปาปา (Papal States) ได้มอบสัมปทานให้มาร์ควิสแห่งคาซา วัลเดส (Marquis of Casa Valdés) เมื่อวันที่ 21 พฤษภาคม ค.ศ. 1856 เพื่อก่อสร้างและดำเนินงานทางรถไฟระหว่างเมืองอันโคนาและโบโลญญา โดยมีกำหนดระยะเวลาการก่อสร้างภายใน 10 ปี และระยะเวลาสัมปทานการดำเนินงาน 95 ปี

ต่อมาในวันที่ 16 สิงหาคม ค.ศ. 1856 รัฐบาลได้อนุมัติการจัดตั้งบริษัท Società Generale delle Strade Ferrate Romane เพื่อรับผิดชอบการก่อสร้างและดำเนินงานทางรถไฟสายโรม–อันโคนา รวมถึงส่วนต่อขยายมายังโบโลญญา โดยบริษัทนี้เป็นผู้รับสัมปทานเครือข่ายทางรถไฟ Pio Centrale ซึ่งตั้งชื่อเพื่อเป็นเกียรติแก่สมเด็จพระสันตะปาปาปีอุสที่ 9

การเปิดให้บริการ

ทางรถไฟสายนี้เปิดให้บริการเป็นช่วงๆ ในช่วงฤดูใบไม้ร่วงปี ค.ศ. 1861 ซึ่งเป็นช่วงเวลาเดียวกับที่ดินแดนเหล่านี้ถูกรวมเข้ากับราชอาณาจักรอิตาลี โดยมีลำดับการเปิดใช้งานดังนี้:

• 1 กันยายน ค.ศ. 1861: ช่วงโบโลญญา เซนตราเล (Bologna Centrale) – ฟอร์ลี (Forlì)
• 5 ตุลาคม ค.ศ. 1861: ช่วงฟอร์ลี (Forlì) – รีมินี (Rimini)
• 17 พฤศจิกายน ค.ศ. 1861: ช่วงรีมินี (Rimini) – อันโคนา (Ancona)

การเปลี่ยนแปลงการบริหารจัดการ

ในช่วงปลายศตวรรษที่ 19 การบริหารจัดการเส้นทางนี้มีการเปลี่ยนแปลงหลายครั้ง โดยเริ่มจากบริษัท Società per le Strade Ferrate Romane และต่อมาได้โอนย้ายไปยัง Società Italiana per le Strade Ferrate Meridionali เนื่องจากปัญหาทางการเงินของบริษัทเดิม จนกระทั่งในปี ค.ศ. 1905 ภายใต้กฎหมาย "Fortis" ทางรถไฟในอิตาลีจึงถูกโอนเป็นของรัฐและบริหารจัดการโดย Ferrovie dello Stato

ลักษณะทางเทคนิคและโครงสร้างพื้นฐาน

ทางรถไฟสายโบโลญญา–อันโคนา เป็นทางคู่ (Double-track) และใช้ระบบไฟฟ้ากระแสตรง 3,000 โวลต์ ซึ่งเริ่มนำมาใช้ตั้งแต่วันที่ 14 พฤศจิกายน ค.ศ. 1938 ปัจจุบันโครงสร้างพื้นฐานบริหารจัดการโดย Rete Ferroviaria Italiana (RFI)

ระบบควบคุมและความเร็ว

เส้นทางนี้ใช้ระบบควบคุมการเดินรถที่ทันสมัย ได้แก่:

• Sistema Controllo Marcia Treno: ระบบควบคุมการเดินรถทั่วไป
• Centralised Traffic Control (CTC): ใช้ในช่วงโบโลญญา เซนตราเล ถึง คาสเตลโบโลญเนเซ รีโอโล เทอร์เม (Castelbolognese Riolo Terme)
• Sistema di Comando e Controllo: ใช้ในช่วงคาสเตลโบโลญเนเซ รีโอโล เทอร์เม ถึง อันโคนา มาริตติมา (Ancona Marittima)
• RS4 Codici: ระบบป้องกันรถไฟที่ช่วยให้สามารถทำความเร็วสูงสุดได้ระหว่าง 115 ถึง 200 กิโลเมตรต่อชั่วโมง

ตั้งแต่ปี ค.ศ. 2015 เป็นต้นมา ได้มีการปรับปรุงโครงสร้างพื้นฐานครั้งใหญ่เพื่อยกระดับความเร็วสูงสุดของเส้นทางให้ถึง 200 กิโลเมตรต่อชั่วโมง

รายละเอียดเส้นทาง

เส้นทางมีความยาวรวม 204 กิโลเมตร โดยมีความลาดชันเฉลี่ยระหว่าง 0% ถึง 0.7% เส้นทางรถไฟวิ่งขนานไปกับทางหลวง A14 ซึ่งเป็นเส้นทางที่ทับซ้อนกับถนนโบราณอย่าง Via Aemilia (ช่วงโบโลญญาถึงรีมินี) และ Via Flaminia (ช่วงรีมินีถึงฟาโน)

จุดเชื่อมต่อสำคัญ

• โบโลญญา เซนตราเล (Bologna Centrale): จุดเริ่มต้นและศูนย์กลางการเชื่อมต่อหลัก
• ฟาเอนซา (Faenza): จุดเชื่อมต่อกับทางรถไฟสายฟลอเรนซ์–ฟาเอนซา และฟาเอนซา–ราเวนนา
• รีมินี (Rimini): จุดเชื่อมต่อกับทางรถไฟสายเฟอร์รารา–รีมินี