ขาของกะบังลม โครงสร้างและหน้าที่ทางกายวิภาคศาสตร์

ขาของกะบังลม (ภาษาอังกฤษ: Crus of diaphragm; พหูพจน์: Crura) คือโครงสร้างที่มีลักษณะเป็นเอ็นสองชุดที่ยื่นลงมาจากกะบังลมเพื่อยึดติดกับกระดูกสันหลังส่วนเอว (Vertebral column) ทำหน้าที่เป็นจุดยึดเหนี่ยวเพื่อให้กล้ามเนื้อกะบังลมสามารถหดตัวได้อย่างมีประสิทธิภาพ ชื่อของโครงสร้างนี้มาจากภาษาละตินคำว่า crus ซึ่งแปลว่า "ขา" เนื่องจากมีลักษณะรูปร่างคล้ายขาที่ยึดลงมาด้านล่าง

โครงสร้างและจุดกำเนิด

ขาของกะบังลมมีจุดกำเนิดจากส่วนหน้าของตัวกระดูกสันหลัง (Bodies of lumbar vertebrae) และกระดูกอ่อนระหว่างข้อสันหลัง (Intervertebral fibrocartilage) ในส่วนเอว โดยเส้นใยเอ็นจะผสมรวมกับเอ็นยึดกระดูกสันหลังส่วนหน้า (Anterior longitudinal ligament) ของกระดูกสันหลัง

ความแตกต่างระหว่างข้างซ้ายและขวา

• ขาของกะบังลมข้างขวา (Right crus): มีขนาดใหญ่กว่าและยาวกว่าข้างซ้าย โดยมีจุดกำเนิดจากส่วนหน้าของตัวกระดูกสันหลังและกระดูกอ่อนระหว่างข้อสันหลังของกระดูกสันหลังส่วนเอว 3 ข้อแรก
• ขาของกะบังลมข้างซ้าย (Left crus): มีจุดกำเนิดจากส่วนหน้าของตัวกระดูกสันหลังและกระดูกอ่อนระหว่างข้อสันหลังของกระดูกสันหลังส่วนเอวเพียง 2 ข้อแรก

ความสัมพันธ์กับโครงสร้างข้างเคียง

ขอบด้านในของขาของกะบังลมทั้งสองข้างจะทอดตัวไปทางด้านหน้าและด้านใน จนมาบรรจบกันที่เส้นกลางลำตัว ก่อให้เกิดส่วนโค้งพาดผ่านด้านหน้าของหลอดเลือดแดงใหญ่เอออร์ตา (Aorta) ซึ่งเรียกว่า เอ็นยึดส่วนกลางรูปโค้ง (Median arcuate ligament) โดยพื้นที่บริเวณด้านหลังของส่วนโค้งนี้คือ ช่องเปิดเอออร์ตา (Aortic hiatus) ซึ่งเป็นช่องทางให้หลอดเลือดแดงใหญ่เอออร์ตาและท่อน้ำเหลืองทรวงอกผ่านออกไปได้

การเรียงตัวของเส้นใย

เส้นใยของกะบังลมที่กำเนิดจากจุดเหล่านี้จะลู่เข้าหากันเพื่อไปยึดติดกับ เอ็นกลางกะบังลม (Central tendon) โดยเส้นใยที่กำเนิดจากกระดูกลิ้นปี่ (Xiphoid process) จะมีความยาวสั้นมาก ในขณะที่เส้นใยจากส่วนโค้งลัมโบคอสตัล (Lumbocostal arches) และเส้นใยจากซี่โครงและกระดูกอ่อนซี่โครงจะมีความยาวมากกว่าและมีลักษณะโค้งเด่นชัดขณะลู่เข้าสู่จุดยึด

นอกจากนี้ เส้นใยด้านในของขาของกะบังลมข้างขวาจะทอดตัวขึ้นไปทางด้านซ้ายของช่องเปิดหลอดอาหาร (Esophageal hiatus) และในบางกรณีอาจมีกลุ่มเส้นใยจากขาของกะบังลมข้างซ้ายข้ามหลอดเลือดแดงใหญ่เอออร์ตาเพื่อวิ่งเฉียงผ่านเส้นใยของขาของกะบังลมข้างขวาไปยังช่องเปิดหลอดเลือดดำใหญ่ (Vena caval foramen)