เหรียญเกอเซนเพนนิง รางวัลเกียรติยศเพื่อประชาธิปไตยและสิทธิมนุษยชน

เหรียญเกอเซนเพนนิง (Geuzenpenning) หรือที่รู้จักในชื่อ 'เหรียญขอทาน' (Beggar Medal) เป็นรางวัลทรงเกียรติของประเทศเนเธอร์แลนด์ที่มอบให้กับบุคคลหรือองค์กรที่มีความกล้าหาญในการต่อสู้เพื่อประชาธิปไตย และยืนหยัดต่อต้านระบอบเผด็จการ การเหยียดเชื้อชาติ และการเลือกปฏิบัติในทุกรูปแบบ โดยมีการมอบรางวัลนี้เป็นประจำทุกปีตั้งแต่ปี ค.ศ. 1987 ณ เมืองฟลาร์ดิงเกน (Vlaardingen)

ประวัติและความเป็นมา

รางวัลนี้เกิดขึ้นจากความคิดริเริ่มของ มูลนิธิ Geuzen Resistance 1940–1945 ซึ่งตั้งชื่อตามกลุ่มต่อต้านที่ชื่อว่า 'Geuzen' ที่เคลื่อนไหวในช่วงสงครามโลกครั้งที่สองในพื้นที่รอบเมืองฟลาร์ดิงเกน, มาสสลุยส์ และร็อตเตอร์ดัม

คำว่า 'Geuzen' มีที่มาจากภาษาฝรั่งเศสคำว่า gueux ซึ่งแปลว่า 'ขอทาน' โดยเป็นการนำชื่อมาจากกลุ่มติดอาวุธที่ต่อสู้กับการยึดครองของสเปนในดินแดนต่ำ (Low Countries) ช่วงศตวรรษที่ 16 ระหว่างการปฏิวัติเนเธอร์แลนด์

เหตุการณ์สำคัญที่นำไปสู่การก่อตั้งมูลนิธิคือ ในวันที่ 13 มีนาคม ค.ศ. 1941 สมาชิกกลุ่ม Geuzen 15 คนถูกกองกำลังเยอรมันประหารชีวิตที่ทุ่งวาลดอร์ป (Waaldorp plain) พร้อมกับผู้นำการประท้วงหยุดงานในเดือนกุมภาพันธ์ที่อัมสเตอร์ดัมอีก 3 คน หลังสิ้นสุดสงคราม สมาชิกที่รอดชีวิตจึงได้ก่อตั้งมูลนิธิขึ้นเพื่อระลึกถึงสหายที่ล่วงลับและสืบทอดอุดมการณ์ของกลุ่ม Geuzen ในการส่งเสริมประชาธิปไตยและสร้างความตระหนักรู้ถึงอันตรายของเผด็จการและการเลือกปฏิบัติทั่วโลก

รายนามผู้ได้รับรางวัลที่สำคัญ

ตลอดหลายทศวรรษที่ผ่านมา เหรียญเกอเซนเพนนิงได้ถูกมอบให้กับบุคคลและองค์กรระดับโลกมากมาย อาทิ:

• แอมเนสตี้ อินเตอร์เนชั่นแนล (Amnesty International) สาขาเนเธอร์แลนด์ (1987)
• สมเด็จพระราชินีวิลเฮลมีนา แห่งเนเธอร์แลนด์ (ได้รับย้อนหลัง 1988)
• วาสลาฟ ฮาเวล (Václav Havel) ประธานาธิบดีสาธารณรัฐเช็ก (1995)
• ริชาร์ด เกียร์ (Richard Gere) ในนามแคมเปญระหว่างประเทศเพื่อทิเบต (2005)
• ฮิวแมนไรท์วอทช์ (Human Rights Watch) (2007)
• องค์กรสิทธิมนุษยชนในพม่า (Assistance Association for Political Prisoners of Burma) (2023)

ตารางสรุปผู้ได้รับรางวัลบางส่วน