ภาษามอเกล็น ภาษาออสโตรนีเซียนในภาคใต้ของไทย

ภาษามอเกล็นเป็นภาษาในตระกูลภาษาออสโตรนีเซียน (Austronesian) ซึ่งพูดกันในบริเวณชายฝั่งตะวันตกของภาคใต้ของประเทศไทย โดยภาษานี้มีความสัมพันธ์ทางภาษาศาสตร์กับภาษามอเก็น (Moken) ที่พูดกันในเมียนมาและภาคใต้ของไทย แต่มีความแตกต่างกันอย่างชัดเจน และที่สำคัญคือภาษามอเกล็นไม่ได้ถูกนำไปพูดในประเทศเมียนมาเหมือนกับภาษามอเก็น

พื้นที่การพูดภาษาและสำเนียง

จากการศึกษาของ Larish (2005) ได้ระบุว่าพื้นที่การพูดภาษามอเกล็นในประเทศไทยแบ่งออกเป็น 3 เขตหลัก ดังนี้:

• เขตมอเกล็นตอนเหนือ: ประกอบด้วยหมู่บ้าน 8 แห่ง ตั้งอยู่ห่างจากกลุ่มผู้พูดภาษามอเก็น (Jadiak Moken) ในจังหวัดระนองประมาณ 40 กิโลเมตร ครอบคลุมตั้งแต่หมู่บ้านเกาะพระทอง (อำเภอคุระบุรี) ทางตอนเหนือ ไปจนถึงบางสักทางตอนใต้ โดยในพื้นที่เกาะพระทองมีการปฏิสัมพันธ์กับผู้พูดภาษามอเก็นในระดับสูง
• เขตมอเกล็นตอนกลาง: ประกอบด้วยหมู่บ้าน 9 แห่ง ตั้งแต่ปากวิป (อำเภอตะกั่วป่า) ไปจนถึงหินลาด โดยสำเนียงบ้านดอนคันเป็นสำเนียงที่ได้รับการศึกษาอย่างละเอียดโดย Larish (1999, 2005)
• เขตมอเกล็นตอนใต้: ประกอบด้วยหมู่บ้าน 3 แห่ง บริเวณปลายเหนือของเกาะภูเก็ต

การสำรวจสำเนียงอื่น ๆ

นอกจากนี้ Swastham (1982) ได้บรรยายถึงสำเนียงมอเกล็นในพื้นที่ลำภี (อำเภอเมืองพังงา จังหวัดพังงา) และระบุหมู่บ้านมอเกล็นอื่น ๆ ในบริเวณใกล้เคียงลำภี โดยเรียงจากเหนือลงใต้ ได้แก่ บางสัก, ขุกขัก, บางเนียง, ทุ่งมะพร้าว และท่าฉัตรไชย

นอกจากนี้ Bishop & Peterson (1987) ยังได้ทำการสำรวจสำเนียงต่าง ๆ ของภาษามอเกล็นเพื่อทำความเข้าใจความหลากหลายทางภาษาในกลุ่มชาติพันธุ์นี้