Pius XII, The Holocaust, and the Cold War วิเคราะห์บทบาทของสมเด็จพระสันตะปาปา

Pius XII, The Holocaust, and the Cold War เป็นหนังสือที่เขียนโดยนักประวัติศาสตร์ Michael Phayer ตีพิมพ์ในปี 2008 ซึ่งนำเสนอการวิเคราะห์เชิงลึกเกี่ยวกับบทบาทของสมเด็จพระสันตะปาปาปิอุสที่ 12 ในช่วงสงครามโลกครั้งที่สองและช่วงเริ่มต้นของสงครามเย็น โดยใช้เอกสารที่ถูกเปิดเผยภายใต้คำสั่งบริหารของประธานาธิบดี บิล คลินตัน ในปี 1997

วิทยานิพนธ์หลักของ Phayer

Phayer เสนอสมมติฐานว่า สมเด็จพระสันตะปาปาปิอุสที่ 12 ปฏิเสธที่จะต่อต้านระบอบนาซี และในบางครั้งอาจถึงขั้นสนับสนุน เนื่องจากทรงมองว่า ลัทธิคอมมิวนิสต์ เป็นภัยคุกคามที่ร้ายแรงกว่า และเชื่อว่ามีเพียงระบอบนาซีเท่านั้นที่สามารถต่อต้านลัทธิคอมมิวนิสต์ได้อย่างมีประสิทธิภาพ

แนวคิดนี้ไม่ใช่เรื่องใหม่ โดย Robert Katz เคยเสนอไว้ในหนังสือ "Black Sabbath" (1969) ว่าการประท้วงเยอรมนีภายใต้ฮิตเลอร์จะทำให้ "ปราการด่านเดียวที่ต่อต้านบอลเชวิค" อ่อนแอลง

เนื้อหาและหลักฐานทางประวัติศาสตร์

ในบทนำของหนังสือ Phayer ระบุว่าเขาได้ใช้เอกสารใหม่ๆ จากหอจดหมายเหตุแห่งชาติของสหรัฐอเมริกา และพิพิธภัณฑ์อนุสรณ์สถานการฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ (Holocaust Memorial Museum) ซึ่งประกอบด้วย:

• การติดต่อสื่อสารทางการทูต
• ข้อมูลการจารกรรมของสหรัฐฯ
• การถอดรหัสการสื่อสารของเยอรมนี
• เอกสารจากรัฐบาลอาร์เจนตินาและกระทรวงการต่างประเทศอังกฤษ
• บันทึกประจำวันของบิชอป Joseph Patrick Hurley

เอกสารเหล่านี้เปิดเผยข้อมูลใหม่เกี่ยวกับเหตุการณ์สำคัญ เช่น การกระทำของปิอุสที่ 12 ต่อระบอบ Ustaše, การฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ในโปแลนด์, การเงินของคริสตจักรในช่วงสงคราม, การเนรเทศชาวยิวในโรม และ "เส้นทางหนี" (Ratlines) สำหรับนาซีและฟาสซิสต์ที่หลบหนีออกจากยุโรปหลังสงคราม

การตอบรับและคำวิจารณ์

มุมมองเชิงบวก

Charles Gallagher ได้ยกย่องผลงานชิ้นนี้ว่าเป็นหนังสือที่สำคัญที่สุดเล่มหนึ่งเกี่ยวกับความสัมพันธ์ระหว่างคริสตจักรและรัฐในยุคของปิอุสที่ 12 โดยเน้นย้ำถึงการใช้แหล่งข้อมูลปฐมภูมิที่ยอดเยี่ยม และการวิเคราะห์บทบาทของพระสันตะปาปาในฐานะ "นักรบสงครามเย็นคนแรก"

David Kertzer ได้ระบุว่าข้อมูลใหม่ที่ Phayer นำมาเปิดเผยมีประโยชน์อย่างยิ่งต่อการทำความเข้าใจความสัมพันธ์ที่ซับซ้อนระหว่างวาติกันและผู้ก่อการฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ โดยเฉพาะในช่วงหลังสงคราม

มุมมองเชิงลบ

ในทางกลับกัน Vincent A. Lapomarda จาก New Oxford Review วิจารณ์ว่าหนังสือเล่มนี้เป็นผลผลิตจากมุมมองส่วนตัวของผู้เขียนมากกว่าหลักฐานเชิงประจักษ์ โดยโต้แย้งว่า Phayer ใช้เอกสารที่ถูกหักล้างโดยนักประวัติศาสตร์คนอื่นๆ และมีการใช้แหล่งข้อมูลที่ไม่น่าเชื่อถือในบางจุด