โครงการคิงฟิชเชอร์ การพัฒนาขีปนาวุธนำวิถีระยะไกลของกองทัพเรือสหรัฐฯ

โครงการคิงฟิชเชอร์ (Project Kingfisher) เป็นโปรแกรมพัฒนาอาวุธที่ริเริ่มโดยกองทัพเรือสหรัฐอเมริกาในช่วงปลายสงครามโลกครั้งที่ 2 โดยมีวัตถุประสงค์หลักเพื่อเพิ่มขีดความสามารถให้กับเครื่องบินและเรือผิวน้ำในการส่งตอร์ปิโดไปยังเป้าหมายจากระยะไกล (Standoff distance) เพื่อให้พ้นจากระยะยิงของอาวุธป้องกันภัยทางอากาศของศัตรู

ภายใต้โครงการนี้ มีการพัฒนาแนวคิดขีปนาวุธที่แตกต่างกันถึง 6 รูปแบบ โดยมี 4 รูปแบบที่ได้รับเลือกให้เข้าสู่โปรแกรมการพัฒนาเต็มรูปแบบ อย่างไรก็ตาม มีเพียงรุ่นเดียวเท่านั้นที่สามารถเข้าสู่การประจำการใช้งานจริงในกองทัพ

ภูมิหลังและการเริ่มต้นโครงการ

โครงการคิงฟิชเชอร์เริ่มต้นขึ้นในเดือนสิงหาคม ค.ศ. 1944 เพื่อตอบสนองต่อความยากลำบากที่เพิ่มขึ้นของเครื่องบินทิ้งตอร์ปิโด ซึ่งต้องเผชิญกับอำนาจการยิงป้องกันที่รุนแรงขึ้นของเรือรบศัตรูในช่วงปลายสงครามโลกครั้งที่ 2 กองทัพเรือสหรัฐฯ จึงต้องการระบบส่งอาวุธที่สามารถปล่อยตอร์ปิโดได้จากนอกระยะป้องกันของศัตรู

ข้อกำหนดของโครงการระบุว่าต้องเป็น "ขีปนาวุธนำวิถีแบบกึ่งอัตโนมัติ ควบคุมด้วยเรดาร์ ความเร็วต่ำกว่าเสียง และติดตั้งบนเครื่องบิน เพื่อส่งหัวรบระเบิดลงสู่ใต้เส้นแนวน้ำของเป้าหมายที่ลอยลำอยู่" การพัฒนานี้ดำเนินการโดยสำนักงานสรรพาวุธ (Bureau of Ordnance - BuOrd) และสำนักงานมาตรฐานแห่งชาติ (National Bureau of Standards) ภายใต้การกำกับดูแลของ Hugh Latimer Dryden และ Edward Conden

โครงการนี้ต่อยอดมาจากโครงการระเบิดนำวิถี Pelican และ Bat โดยมีการออกแบบขีปนาวุธ 6 รุ่น ตั้งแต่รหัส 'A' ถึง 'F' ซึ่งใช้ตัวเลือกหัวรบและระบบนำวิถีที่หลากหลาย

รุ่นต่างๆ ของโครงการคิงฟิชเชอร์

Kingfisher A (SWOD Mark 11 / Mark 15)

Kingfisher A หรือที่รู้จักในชื่อ SWOD (Special Warfare Ordnance Device) Mark 11 และต่อมาคือ Mark 15 เป็นการออกแบบระเบิดร่อน (Glide bomb) ที่บรรจุตอร์ปิโด Mark 21 Mod 2 ออกแบบมาเพื่อใช้กับเป้าหมายผิวน้ำในสภาพแวดล้อมที่มีความเสี่ยงต่ำ ซึ่งเครื่องบินโจมตีไม่ต้องกังวลเรื่องการป้องกันจากเครื่องบินขับไล่

รุ่นนี้ถูกใช้เป็นพื้นฐานในการทดสอบการร่อนเพื่อตรวจสอบคุณสมบัติทางอากาศพลศาสตร์ของขีปนาวุธตระกูลคิงฟิชเชอร์ทั้งหมด โดยมีการทดสอบบินในช่วงปลายปี ค.ศ. 1946 โดยใช้เครื่องบิน PB4Y-2 Privateer เป็นเครื่องบินปล่อย อย่างไรก็ตาม Kingfisher A ถูกยกเลิกในต้นปี ค.ศ. 1947 เนื่องจากกองทัพเรือเห็นว่าไม่มีความจำเป็นต้องใช้งานอีกต่อไป แต่โครงสร้างของ SWOD Mark 15 ได้ถูกนำไปใช้เป็นพื้นฐานสำหรับ Kingfisher C

Kingfisher B (SWOD Mark 21)

Kingfisher B หรือ SWOD Mark 21 มีการออกแบบคล้ายกับ Kingfisher A แต่เน้นความเบา โดยมีน้ำหนักเพียง 2 ใน 3 ของระเบิดนำวิถี Bat หัวรบที่ใช้คือ "Plunge bomb" หรือระเบิดดิ่ง ซึ่งเป็นโปรเจกไทล์แบบไม่นำวิถีที่จะร่อนไปตามวิถีโค้งก่อนจะจมลงข้างเป้าหมายและระเบิดใต้น้ำ เนื่องจากไม่มีเครื่องยนต์ขับเคลื่อน รุ่นนี้จึงถูกยกเลิกในปี ค.ศ. 1947 เช่นกัน

Kingfisher C (AUM-N-2 Petrel)

Kingfisher C เป็นรุ่นเดียวในตระกูลคิงฟิชเชอร์ที่ได้เข้าสู่การประจำการจริง โดยพัฒนามาจากโครงสร้าง SWOD Mark 15 และได้รับชื่อเรียกอย่างเป็นทางการว่า AUM-N-2 Petrel การผลิตได้รับมอบหมายให้บริษัท Fairchild Aircraft

Petrel คือตอร์ปิโด Mark 21 Mod 2 ที่ติดตั้งปีกและเครื่องยนต์เทอร์โบเจ็ต Fairchild J44 มีระยะยิง 20 ไมล์ทะเล (ประมาณ 37 กิโลเมตร) ที่ความเร็ว Mach 0.5 และใช้ระบบนำวิถีแบบเรดาร์กึ่งแอคทีฟ (Semi-active radar homing)

เมื่อเข้าประจำการในปี ค.ศ. 1956 ได้มีการเปลี่ยนหัวรบเป็นตอร์ปิโด Mark 41 โดยถูกปล่อยจากเครื่องบินลาดตระเวน P2V Neptune อย่างไรก็ตาม Petrel ถูกถอนจากการใช้งานในปี ค.ศ. 1959 เนื่องจากไม่มีประสิทธิภาพในการโจมตีเรือดำน้ำที่ดำน้ำอยู่ และกองทัพเรือสหรัฐฯ ในขณะนั้นให้ความสำคัญกับการป้องกันเรือดำน้ำมากกว่าเรือผิวน้ำ ขีปนาวุธ Petrel ที่เหลือถูกดัดแปลงเป็นโดรนเป้าหมาย (Target drones) ในรหัส AQM-41A ก่อนจะปลดประจำการทั้งหมดในช่วงต้นทศวรรษ 1960

Kingfisher D (AUM-N-4 Diver)

Kingfisher D มีแนวคิดคล้ายกับ Kingfisher C แต่พยายามใช้ตอร์ปิโดรุ่นใหม่ที่มีระบบขับเคลื่อนแบบผสม (Dual-purpose propulsion) โดยใช้จรวดเชื้อเพลิงแข็งเพื่อสร้างแรงขับทั้งในช่วงบินในอากาศและช่วงวิ่งใต้น้ำหลังจากปล่อยตอร์ปิโดลงมา ขีปนาวุธรุ่นนี้ได้รับชื่อว่า AUM-N-4 Diver แต่เนื่องจากระบบขับเคลื่อนมีความซับซ้อนเกินไปจนไม่สามารถพัฒนาให้สำเร็จได้ โครงการนี้จึงถูกยกเลิกไป

Kingfisher E (SUM-N-2 Grebe)

Kingfisher E เป็นรุ่นเดียวในตระกูลที่ออกแบบมาเพื่อปล่อยจากเรือผิวน้ำ พัฒนาไปเป็นขีปนาวุธต่อต้านเรือดำน้ำ SUM-N-2 Grebe เพื่อส่งตอร์ปิโด Mark 41 ในระยะ 5,000 หลา (ประมาณ 4.6 กิโลเมตร) จากเรือที่ปล่อย การผลิตดำเนินการโดยบริษัท Goodyear Aircraft Company

รุ่นพื้นฐานใช้จรวดเชื้อเพลิงแข็ง ในขณะที่รุ่นพัฒนาต่อยอดวางแผนจะใช้เครื่องยนต์พัลส์เจ็ต (Pulsejet) เพื่อขยายระยะยิงเป็น 40,000 หลา (ประมาณ 37 กิโลเมตร) การทดสอบบินเริ่มขึ้นในปี ค.ศ. 1950 แต่โครงการประสบปัญหาและถูกยกเลิกในเวลาต่อมา