ประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมของคอมิกส์ในควิเบก (Quebec Comics)
สรุปใจความสำคัญ
- คอมิกส์ในควิเบก (BDQ) ได้รับอิทธิพลจากแนวโน้มของการ์ตูนฝรั่งเศส-เบลเยียม มากกว่าคอมิกส์ภาษาอังกฤษในแคนาดา
- Les Aventures de Timothée (1904) ถือเป็นคอมิกส์ภาษาฝรั่งเศสเรื่องแรกในควิเบกที่ใช้บอลลูนคำพูดอย่างสม่ำเสมอ
- แม้ว่าส่วนแบ่งการตลาดในท้องถิ่นจะเคยต่ำ (ประมาณ 5% ในช่วงต้นปี 2000), แต่ศิลปินควิเบกหลายคนประสบความสำเร็จในระดับสากล
คอมิกส์ในควิเบก (ภาษาฝรั่งเศส: bande dessinée québécoise หรือ BDQ) คือการ์ตูนที่ผลิตขึ้นในจังหวัดควิเบก ประเทศแคนาดา โดยใช้ภาษาฝรั่งเศสเป็นหลัก ซึ่งได้รับความนิยมทั้งในควิเบกเองและในกลุ่มประเทศที่พูดภาษาฝรั่งเศสในยุโรป
ภาพรวมของ BDQ
ในขณะที่คอมิกส์ภาษาอังกฤษในแคนาดาได้รับอิทธิพลจากโมเดลของสหรัฐอเมริกาเป็นหลัก แต่คอมิกส์ในควิเบกกลับได้รับอิทธิพลอย่างมากจากแนวโน้มของ การ์ตูนฝรั่งเศส-เบลเยียม (Franco-Belgian comics) ทำให้เกิดความแตกต่างอย่างชัดเจนระหว่างโลกของการ์ตูนฝรั่งเศสและภาษาอังกฤษในแคนาดา
ในช่วงต้นทศวรรษ 2000 คอมิกส์ที่บริโภคในควิเบกส่วนใหญ่มาจากยุโรปหรือสหรัฐอเมริกา โดยการ์ตูนท้องถิ่นมีส่วนแบ่งการตลาดเพียง 5% อย่างไรก็ตาม มีผลงานของศิลปินควิเบกหลายคนที่ประสบความสำเร็จในระดับสากล เช่น Paul ของ Michel Rabagliati และ Les Nombrils (The Bellybuttons) ของ Maryse Dubuc นอกจากนี้ยังมีศิลปินอย่าง Julie Doucet ที่ผลงานของเธอได้รับการยอมรับและได้รับรางวัลในโลกของการ์ตูนภาษาอังกฤษผ่านสำนักพิมพ์ Drawn & Quarterly ในมอนทรีออล
ประวัติศาสตร์ของคอมิกส์ในควิเบก
ประวัติศาสตร์ของ BDQ มีความผันผวน โดยสลับกันระหว่างช่วงเวลาที่รุ่งเรืองและช่วงที่ซบเซาเนื่องจากการหลั่งไหลเข้ามาของการ์ตูนจากต่างประเทศ
ศตวรรษที่ 19
ภาพล้อเลียน (Caricatures) ปรากฏขึ้นในหนังสือพิมพ์ของควิเบกตั้งแต่ศตวรรษที่ 18 โดยมีการใช้บอลลูนคำพูด (Speech balloons) ในโปสเตอร์การเมืองในปี 1792

ในช่วงปลายศตวรรษที่ 19 เริ่มมีการรวบรวมภาพล้อเลียนเหล่านี้เป็นเล่ม ซึ่งเป็นรากฐานของอัลบั้มการ์ตูนในควิเบก เช่น ผลงานของ Henri Julien และ Raoul Barré

Hector Berthelot ผู้ก่อตั้งหนังสือพิมพ์ Le Canard ได้นำเสนอเนื้อหาล้อเลียนที่ลงนามในชื่อ Père Ladébauche ซึ่งต่อมาได้กลายเป็นสตริปการ์ตูนยอดนิยมที่ตีพิมพ์ใน La Presse ตั้งแต่ปี 1904 จนถึงปี 1957
ต้นศตวรรษที่ 20 ยุคทองของ BDQ
เมื่อการพิมพ์ภาพถ่ายเริ่มแพร่หลาย หนังสือพิมพ์ต่างๆ ได้จ้างศิลปินเพื่อเพิ่มความน่าสนใจให้กับหน้ากระดาษ ในปี 1904 La Patrie ได้ตีพิมพ์ Les Aventures de Timothée ของ Albéric Bourgeois ซึ่งถือเป็นคอมิกส์ภาษาฝรั่งเศสเรื่องแรกที่ใช้บอลลูนคำพูดอย่างสม่ำเสมอ ซึ่งเป็นจุดเริ่มต้นของสิ่งที่นักประวัติศาสตร์เรียกว่า "ยุคทองของ BDQ"

สรุปสำนักพิมพ์และศิลปินสำคัญ
| ประเภท | ชื่อ |
|---|---|
| สำนักพิมพ์ | Éditions Mille-Îles, La Pastèque, Mécanique Générale, Les 400 coups, Glénat Québec |
| ศิลปิน | Albert Chartier, Julie Doucet, Michel Rabagliati |
| ผลงานเด่น | Onésime, Les Nombrils, Baptiste Ladébauche |
คำถามที่พบบ่อย
BDQ คืออะไร?
BDQ ย่อมาจาก bande dessinée québécoise ซึ่งหมายถึงการ์ตูนหรือคอมิกส์ที่ผลิตในจังหวัดควิเบก ประเทศแคนาดา โดยใช้ภาษาฝรั่งเศส
คอมิกส์ควิเบกแตกต่างจากคอมิกส์ภาษาอังกฤษในแคนาดาอย่างไร?
คอมิกส์ควิเบกได้รับอิทธิพลจากยุโรป โดยเฉพาะแนวทางของฝรั่งเศสและเบลเยียม ในขณะที่คอมิกส์ภาษาอังกฤษในแคนาดาได้รับอิทธิพลจากสหรัฐอเมริกาเป็นหลัก
ใครคือศิลปินคอมิกส์ควิเบกที่มีชื่อเสียง?
ศิลปินที่มีชื่อเสียง ได้แก่ Michel Rabagliati, Julie Doucet และ Albert Chartier