เหรียญดอลลาร์ซาคาจาเวีย
สรุปใจความสำคัญ
- เริ่มนำออกมาใช้ในปี ค.ศ. 2000 เพื่อทดแทนเหรียญดอลลาร์ซูซาน บี แอนโทนี
- มีสีทองซึ่งเกิดจากส่วนผสมของทองแดงและทองเหลืองแมงกานีส ไม่ใช่ทองคำแท้
- ตั้งแต่ปี 2009 เป็นต้นมา ด้านหลังของเหรียญจะเปลี่ยนการออกแบบทุกปีเพื่อเชิดชูวัฒนธรรมชนพื้นเมืองอเมริกัน
- ไม่ได้รับความนิยมในการหมุนเวียนทั่วไปในหมู่ประชาชน แม้จะถูกยอมรับในเชิงกฎหมาย
เหรียญดอลลาร์ซาคาจาเวีย (Sacagawea dollar) หรือที่รู้จักกันในชื่อ "เหรียญดอลลาร์สีทอง" (golden dollar) เป็นเหรียญกษาปณ์มูลค่า 1 ดอลลาร์สหรัฐ ที่เริ่มนำออกมาใช้ในปี ค.ศ. 2000 โดยมีจุดประสงค์เพื่อทดแทนเหรียญดอลลาร์ซูซาน บี แอนโทนี (Susan B. Anthony dollar) ที่ไม่ได้รับความนิยมจากประชาชนทั่วไปเนื่องจากมีลักษณะคล้ายกับเหรียญ 25 เซนต์

ลักษณะทางกายภาพและการออกแบบ
เหรียญชนิดนี้มีแกนกลางเป็นทองแดงหุ้มด้วยทองเหลืองแมงกานีส ซึ่งทำให้เหรียญมีสีทองโดดเด่น ช่วยให้ผู้ใช้แยกแยะออกจากเหรียญควอเตอร์ (25 เซนต์) ได้ง่ายขึ้น
ด้านหน้า (Obverse)
ออกแบบโดย Glenna Goodacre โดยเป็นรูปของ ซาคาจาเวีย (Sacagawea) หญิงชาวโชโชนีผู้ทำหน้าที่เป็นผู้นำทางในการสำรวจของลูอิสและคลาร์ก (Lewis and Clark Expedition) ขณะกำลังอุ้มลูกน้อย
ด้านหลัง (Reverse)
การออกแบบด้านหลังของเหรียญมีการเปลี่ยนแปลงตามช่วงเวลาดังนี้:
- ปี 2000–2008: ใช้การออกแบบรูปนกอินทรี ผลงานของ Thomas D. Rogers
- ปี 2009–ปัจจุบัน: มีการเปลี่ยนการออกแบบทุกปี โดยแต่ละปีจะนำเสนอแง่มุมที่แตกต่างกันของวัฒนธรรมชนพื้นเมืองอเมริกัน และถูกเรียกในชื่อทางการตลาดว่า "เหรียญดอลลาร์ชนพื้นเมืองอเมริกัน" (Native American dollars)

ประวัติความเป็นมาและการนำมาใช้
ความพยายามในการผลิตเหรียญดอลลาร์ขนาดเล็กเริ่มขึ้นในปี ค.ศ. 1977 เนื่องจากเหรียญดอลลาร์ไอเซนฮาวร์ (Eisenhower dollar) มีขนาดใหญ่และใช้งานไม่สะดวก ต่อมามีการผลิตเหรียญดอลลาร์ซูซาน บี แอนโทนี ในปี ค.ศ. 1979 แต่กลับไม่ได้รับความนิยมเพราะประชาชนมักสับสนกับเหรียญ 25 เซนต์
ในช่วงกลางทศวรรษ 1990 แม้ประชาชนจะไม่นิยมใช้ แต่ความต้องการเหรียญดอลลาร์ขนาดเล็กในตู้ขายสินค้าอัตโนมัติและระบบขนส่งมวลชนกลับเพิ่มสูงขึ้น นำไปสู่การผลักดันกฎหมายโดยสมาชิกสภาคองเกรสหลายท่าน เช่น Rod Grams และ Jim Kolbe จนกระทั่งประธานาธิบดีบิล คลินตัน ลงนามในกฎหมาย 50 States Commemorative Coin Program Act เมื่อวันที่ 1 ธันวาคม ค.ศ. 1997 ซึ่งรวมถึงข้อกำหนดให้ผลิตเหรียญดอลลาร์ที่มีสีทองและมีขอบที่เด่นชัดเพื่อให้แยกแยะได้ง่าย
การตอบรับและสถานะการหมุนเวียน
แม้ว่าโรงกษาปณ์สหรัฐฯ จะทำการตลาดอย่างหนักผ่านสื่อโฆษณาและการร่วมมือกับบริษัทเอกชน เช่น Walmart และ Cheerios แต่เหรียญดอลลาร์ซาคาจาเวียกลับไม่ได้รับความนิยมจากสาธารณชนเท่าที่ควร ส่งผลให้ยอดการผลิตลดลงอย่างรวดเร็วในปีที่สองของการผลิต
ในช่วงปี 2007 ถึง 2016 มีการผลิตเหรียญนี้ควบคู่ไปกับเหรียญดอลลาร์ประธานาธิบดี (Presidential dollars) แต่ในปี 2012 ยอดการผลิตถูกลดลงมากกว่า 90% เนื่องจากมีเหรียญค้างสต็อกเป็นจำนวนมาก
ข้อผิดพลาดในการผลิต (Mule Coins)
หลังจากการผลิตในช่วงแรก พบว่ามีเหรียญจำนวนหนึ่งถูกปั๊มผิดพลาด โดยด้านหน้าเป็นรูปของเหรียญควอเตอร์รัฐ (State quarter) แต่ด้านหลังเป็นรูปของเหรียญดอลลาร์ซาคาจาเวีย ซึ่งกลายเป็นเหรียญหายากที่นักสะสมให้ความสนใจในชื่อ "2000 Sacagawea dollar – Washington quarter mules"
คำถามที่พบบ่อย
เหรียญดอลลาร์ซาคาจาเวียทำจากทองคำจริงหรือไม่?
ไม่ใช่ เหรียญนี้มีแกนกลางเป็นทองแดงและหุ้มด้วยทองเหลืองแมงกานีสเพื่อให้มีสีทอง แต่ไม่มีส่วนผสมของทองคำในเหรียญที่ใช้หมุนเวียนทั่วไป
ทำไมต้องเปลี่ยนการออกแบบด้านหลังเหรียญตั้งแต่ปี 2009?
เพื่อให้เหรียญมีความน่าสนใจและกลายเป็นส่วนหนึ่งของชุดเหรียญ 'ดอลลาร์ชนพื้นเมืองอเมริกัน' ซึ่งนำเสนอเรื่องราวและวัฒนธรรมของชนพื้นเมืองอเมริกันในแต่ละปี
ทำไมเหรียญนี้ถึงไม่ได้รับความนิยม?
แม้จะมีความพยายามในการออกแบบให้แตกต่างจากเหรียญควอเตอร์เพื่อลดความสับสน แต่พฤติกรรมของผู้บริโภคสหรัฐฯ ส่วนใหญ่ยังคงนิยมใช้ธนบัตร 1 ดอลลาร์มากกว่าเหรียญกษาปณ์ในมูลค่านี้
เหรียญ Mule Coin ของซาคาจาเวียคืออะไร?
คือเหรียญที่เกิดจากความผิดพลาดในการผลิต โดยนำแม่พิมพ์ด้านหน้าของเหรียญควอเตอร์ (รูปจอร์จ วอชิงตัน) มาปั๊มลงบนแผ่นโลหะของเหรียญดอลลาร์ซาคาจาเวีย ทำให้ได้เหรียญที่มีด้านหน้าและด้านหลังไม่ตรงรุ่นกัน
