โครงการค้นหาซูเปอร์โนวาแห่งเท็กซัส การค้นพบดาวฤกษ์ระเบิดครั้งใหญ่

โครงการค้นหาซูเปอร์โนวาแห่งเท็กซัส หรือ Texas Supernova Search (TSS) เป็นหนึ่งในโครงการวิจัยทางดาราศาสตร์ที่มุ่งเน้นการระบุและบันทึกเหตุการณ์การระเบิดของดาวฤกษ์ หรือที่เรียกว่า ซูเปอร์โนวา ซึ่งเป็นปรากฏการณ์ทางดาราศาสตร์ที่ส่งผลกระทบต่อวิวัฒนาการของธาตุในจักรวาล

การดำเนินงานและความสำเร็จ

โครงการนี้ นำโดย Robert Quimby และจนถึงปัจจุบันได้ค้นพบซูเปอร์โนวาถึง 35 ดวง ซึ่งในจำนวนนี้ 29 ดวงเป็นรายงานการค้นพบครั้งแรกของโครงการ TSS โดยนอกจากซูเปอร์โนวาแล้ว โครงการยังได้ค้นพบโนวา (Novae) นอกกาแล็กซีทางช้างเผือกถึง 12 ดวง (ในกาแล็กซี M31 และ M33 รวมถึงความเป็นไปได้ที่จะเป็นดาวแปรแสงชนิด LBV) และดวอร์ฟโนวา (Dwarf Novae) อีก 6 ดวง

เหตุการณ์สำคัญ SN 2005ap และ SN 2006gy

ความสำเร็จที่โดดเด่นที่สุดของโครงการ TSS คือการค้นพบ SN 2005ap และ SN 2006gy ซึ่งเป็นซูเปอร์โนวาที่ทรงพลังที่สุดสองดวงที่เคยมีการบันทึกไว้

SN 2005ap ความสว่างสูงสุด

SN 2005ap เป็นซูเปอร์โนวาชนิดที่ 2 (Type II supernova) ที่มีพลังงานสูงมาก โดยรายงานระบุว่ามันเป็นซูเปอร์โนวาที่สว่างที่สุดเท่าที่เคยมีการบันทึกไว้ ซึ่งมีความสว่างมากกว่า SN 2006gy ถึงสองเท่าในช่วงพีค

อย่างไรก็ตาม แม้ว่า SN 2005ap จะสว่างกว่าในจุดสูงสุด แต่พลังงานรวมทั้งหมดกลับไม่สูงเท่า SN 2006gy เนื่องจาก SN 2005ap สว่างขึ้นและหรี่ลงอย่างรวดเร็วภายในเวลาเพียงไม่กี่วัน ในขณะที่ SN 2006gy คงความสว่างไว้ได้นานหลายเดือน

SN 2005ap มีความสว่างมากกว่าซูเปอร์โนวาชนิดที่ 2 ทั่วไปประมาณ 300 เท่า และมีการคาดการณ์ว่าการระเบิดครั้งนี้อาจเกี่ยวข้องกับการก่อตัวของ ควาร์กสตาร์ (Quark Star)

SN 2006gy พลังงานมหาศาลและการยอมรับระดับโลก

SN 2006gy เป็นการค้นพบที่สร้างความตื่นเต้นให้กับวงการดาราศาสตร์อย่างมาก จนกระทั่งนิตยสาร Time ได้จัดให้การค้นพบ SN 2006gy เป็นหนึ่งใน 10 การค้นพบทางวิทยาศาสตร์ที่ยิ่งใหญ่ที่สุดของปี 2007 โดยเป็นอันดับที่ 3