ผลกระทบจากการประเมินมูลค่าสินทรัพย์

ในทางเศรษฐศาสตร์ ผลกระทบจากการประเมินมูลค่าสินทรัพย์ (Valuation Effects) หมายถึง การเปลี่ยนแปลงของมูลค่าสินทรัพย์ที่ประเทศหนึ่งถือครองไว้ในต่างประเทศ หักลบด้วยการเปลี่ยนแปลงของมูลค่าสินทรัพย์ภายในประเทศที่นักลงทุนต่างชาติถือครองอยู่

ความสัมพันธ์กับดุลการชำระเงิน

ตามหลักการดุลการชำระเงินแบบดั้งเดิม มักจะละเลยผลกระทบจากการประเมินมูลค่า โดยยอมรับเพียงว่าการเปลี่ยนแปลงของสินทรัพย์ต่างประเทศสุทธิ (Net Foreign Assets หรือ NFA) ถูกกำหนดโดยดุลบัญชีเดินสะพัดเพียงอย่างเดียว อย่างไรก็ตาม ในอัตลักษณ์ทางเศรษฐศาสตร์สมัยใหม่ ได้มีการนำปัจจัยด้านการเปลี่ยนแปลงราคาของสินทรัพย์และผลกระทบจากการประเมินมูลค่าเข้ามาพิจารณาด้วย

ความสัมพันธ์นี้สามารถแสดงได้ด้วยสมการดังนี้:

การเปลี่ยนแปลงของ NFA = ดุลบัญชีเดินสะพัด + ผลกระทบจากการประเมินมูลค่า

กรณีศึกษา ดุลบัญชีเดินสะพัดของสหรัฐอเมริกา

ในช่วงสองทศวรรษที่ผ่านมา ผลกระทบจากการประเมินมูลค่ามีความสำคัญมากขึ้นสำหรับสหรัฐอเมริกา เนื่องจากการเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วของการถือครองพอร์ตโฟลิโอระหว่างประเทศ สำหรับสหรัฐฯ ผลกระทบจากการประเมินมูลค่าในเชิงบวกช่วยชดเชยการขาดดุลบัญชีเดินสะพัด และช่วยลดทอนการลดลงของสินทรัพย์ต่างประเทศสุทธิ (NFA)

ระหว่างปี ค.ศ. 1994 ถึง 2007 สหรัฐฯ มีการสะสมการขาดดุลบัญชีเดินสะพัดมากกว่า 5 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐ ซึ่งนำไปสู่ความกังวลเกี่ยวกับขนาดของหนี้ต่างประเทศที่อาจไม่ยั่งยืน ซึ่งอาจส่งผลให้เกิดภาระในการชำระหนี้หรือการอ่อนค่าของสกุลเงินอย่างรุนแรง

อย่างไรก็ตาม ข้อมูลระบุว่าในขณะที่สหรัฐฯ ประสบปัญหาการขาดดุลบัญชีเดินสะพัดอย่างต่อเนื่อง สินทรัพย์ที่นักลงทุนสหรัฐฯ ถือครองในต่างประเทศกลับมีมูลค่าเพิ่มขึ้นมากกว่ามูลค่าของสินทรัพย์สหรัฐฯ ที่นักลงทุนต่างชาติถือครอง ผลกระทบเชิงบวกนี้ถือเป็นกำไรทางการเงินสำหรับสหรัฐฯ (ซึ่งบางทัศนะเรียกปรากฏการณ์นี้ว่า "สิทธิพิเศษที่เกินควร" หรือ Exorbitant Privilege)

นักเศรษฐศาสตร์จากธนาคารกลางสหรัฐฯ (Federal Reserve) ประเมินว่าในช่วงปี 1994-2007 ผลกระทบจากการประเมินมูลค่าในหุ้นและพันธบัตรของสหรัฐฯ มีมูลค่าประมาณ 1.2 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐ หรือคิดเป็นประมาณ 22% ของยอดรวมการขาดดุลบัญชีเดินสะพัดของสหรัฐฯ ในช่วงเวลาดังกล่าว