วอดเลอร์ (Voddler) แพลตฟอร์มสตรีมมิ่งวิดีโอและเทคโนโลยี Vnet

วอดเลอร์ (Voddler) เป็นบริษัทผู้ให้บริการแพลตฟอร์มวิดีโอออนดีมานด์ (Video-on-Demand หรือ VOD) และเทคโนโลยีการสตรีมมิ่งแบบ Over-the-Top (OTT) ผ่านอินเทอร์เน็ตสาธารณะ โดยมีสำนักงานใหญ่ตั้งอยู่ที่กรุงสตอกโฮล์ม ประเทศสวีเดน บริษัทก่อตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2548 และเป็นที่รู้จักอย่างกว้างขวางในกลุ่มประเทศสแกนดิเนเวียจากการเปิดตัวบริการ VOD ภายใต้ชื่อเดียวกันในปี พ.ศ. 2552

เทคโนโลยีการสตรีมมิ่ง Vnet

หัวใจสำคัญของ Voddler คือเทคโนโลยีที่ชื่อว่า Vnet ซึ่งเป็นโซลูชันการส่งเนื้อหาวิดีโอที่ใช้พื้นฐานของเครือข่ายแบบ Peer-to-Peer (P2P) โดยปกติแล้ว การสตรีมมิ่งวิดีโอจะส่งข้อมูลจากเซิร์ฟเวอร์กลางหรือเครือข่ายการส่งเนื้อหา (Content Delivery Network หรือ CDN) แต่ Vnet เปลี่ยนมาใช้การส่งข้อมูลระหว่างผู้ใช้ด้วยกันเอง

กลไกการทำงานของ Vnet

เมื่อผู้ใช้เริ่มรับชมภาพยนตร์ ข้อมูลส่วนหนึ่งของไฟล์วิดีโอจะถูกเก็บไว้ในอุปกรณ์ของผู้ใช้ และในขณะที่รับชม ผู้ใช้รายนั้นจะทำหน้าที่ส่งต่อข้อมูลส่วนที่ตนมีให้กับผู้ใช้รายอื่นที่ต้องการรับชมภาพยนตร์เรื่องเดียวกันในเวลาเดียวกัน กระบวนการนี้ทำให้การรับชมเป็นไปอย่างราบรื่น และเนื้อหาที่ได้รับความนิยมสูงจะคงอยู่ในเครือข่ายได้นานกว่าเนื้อหาที่ไม่ได้รับความนิยม

ความแตกต่างจาก P2P ทั่วไป

Vnet ถูกเรียกขานว่าเป็น "ระบบกระจายข้อมูลแบบ Hybrid P2P", "Walled Garden P2P" หรือ "Controlled P2P" เนื่องจากมีความแตกต่างจากระบบ P2P แบบดั้งเดิมตรงที่มี ผู้ดูแลระบบส่วนกลาง (Central Administrator) เป็นผู้ควบคุมว่าเนื้อหาใดจะถูกนำเข้าสู่เครือข่าย และผู้ใช้รายใดมีสิทธิ์เข้าถึงเนื้อหาเหล่านั้น ซึ่งช่วยให้บริษัทสามารถจัดการลิขสิทธิ์และควบคุมการเข้าถึงได้อย่างมีประสิทธิภาพ

ในด้านประสิทธิภาพ Vnet ช่วยลดต้นทุนด้านแบนด์วิดท์ (Data Costs) สำหรับผู้ให้บริการ และทำให้ระบบมีความเสถียรมากขึ้น เนื่องจากยิ่งมีผู้ใช้งานเพิ่มขึ้น เครือข่ายการกระจายข้อมูลก็จะยิ่งแข็งแกร่งขึ้นตามไปด้วย โดย Vnet เป็นโซลูชันที่ได้รับสิทธิบัตรถึง 28 ฉบับใน 2 ตระกูลสิทธิบัตร

บริการวิดีโอออนดีมานด์ของ Voddler

บริการ Voddler เปิดตัวในรูปแบบเบต้าที่ประเทศสวีเดนเมื่อวันที่ 28 ตุลาคม พ.ศ. 2552 โดยเริ่มจากกลุ่มลูกค้าของ Bredbandsbolaget (ผู้ให้บริการอินเทอร์เน็ตในสวีเดน) ก่อนจะเปิดให้บริการเต็มรูปแบบในสวีเดนวันที่ 1 กรกฎาคม พ.ศ. 2553 และขยายไปยังนอร์เวย์ เดนมาร์ก ฟินแลนด์ และสเปนในปี พ.ศ. 2555

รูปแบบการสร้างรายได้และเนื้อหา

ในช่วงแรก Voddler ให้บริการเนื้อหาฟรีโดยมีรายได้จากโฆษณา (AVOD) ต่อมาได้ปรับเปลี่ยนเป็นรูปแบบผสมผสาน ได้แก่:

• AVOD (Advertising Video on Demand): รับชมฟรีโดยมีโฆษณาคั่น
• TVOD (Transactional Video on Demand): การเช่าภาพยนตร์แบบจ่ายเงินรายครั้ง (Pay-per-view)
• SVOD (Subscription Video on Demand): การสมัครสมาชิกรายเดือนเพื่อเข้าถึงแพ็กเกจเนื้อหา
• EST (Electronic Sell-Through): การซื้อขาดในรูปแบบดิจิทัล

เนื้อหาในแพลตฟอร์มประกอบด้วยภาพยนตร์จากฮอลลีวูดและสหรัฐอเมริกา รวมถึงภาพยนตร์จากกลุ่มประเทศสแกนดิเนเวีย โดยมีการทำข้อตกลงลิขสิทธิ์กับค่ายยักษ์ใหญ่อย่าง Warner Bros., Paramount, Sony และ Disney

ซอฟต์แวร์และอุปกรณ์ที่รองรับ

ในช่วงแรก Voddler พัฒนาเครื่องเล่นสื่อ (Media Player) ที่มีอินเทอร์เฟซแบบ 10-foot UI สำหรับใช้งานกับทีวีในห้องนั่งเล่น โดยใช้เฟรมเวิร์กจากซอฟต์แวร์โอเพนซอร์ส XBMC Media Center อย่างไรก็ตาม หลังจากเกิดข้อพิพาทด้านลิขสิทธิ์ซอฟต์แวร์ (GPL controversy) Voddler ได้เปลี่ยนไปใช้ Adobe Flash และ Adobe Air แทน และเปลี่ยนมาใช้เครื่องเล่นแบบฝัง (Embedded Player) ในเบราว์เซอร์เพื่อให้ผู้ใช้เข้าถึงได้ง่ายขึ้นโดยไม่ต้องดาวน์โหลดซอฟต์แวร์แยก

นอกจากนี้ Voddler ยังได้ออกแอปพลิเคชันสำหรับ Android, iPhone, iPad, Windows Phone, Symbian และ MeeGo ก่อนจะหันมาเน้นการสตรีมมิ่งผ่านเบราว์เซอร์เป็นหลักตั้งแต่ปี พ.ศ. 2556

การสิ้นสุดการดำเนินงาน

Voddler Group ได้ประกาศล้มละลายในเดือนมกราคม พ.ศ. 2561 ซึ่งเป็นการปิดฉากผู้ให้บริการสตรีมมิ่งที่เคยพยายามนำเทคโนโลยี P2P มาประยุกต์ใช้ในเชิงพาณิชย์ระดับใหญ่ในยุโรป