วิลเลียม เฮนรี ไซกส์ นักธรรมชาติวิทยาและผู้บุกเบิกสถิติในอินเดีย

วิลเลียม เฮนรี ไซกส์ (William Henry Sykes; 25 มกราคม ค.ศ. 1790 – 16 มิถุนายน ค.ศ. 1872) เป็นนักธรรมชาติวิทยาชาวอังกฤษ ผู้มีบทบาทสำคัญในฐานะนายทหารในกองทัพอังกฤษประจำอินเดีย นักการเมือง นักอินเดียวิทยา และนักปักษีวิทยา นอกจากนี้เขายังเป็นหนึ่งในผู้บุกเบิกขบวนการทางสถิติในยุควิกตอเรีย และเป็นผู้ร่วมก่อตั้งราชสมาคมสถิติ (Royal Statistical Society)

ชีวิตและการทำงานในอินเดีย

ไซกส์เกิดใกล้กับเมืองแบรดฟอร์ด ในยอร์กเชียร์ เขาเข้าสู่เส้นทางการทหารในฐานะนักเรียนนายร้อยในปี ค.ศ. 1803 และได้รับยศร้อยตรีในวันที่ 1 พฤษภาคม ค.ศ. 1804 ภายใต้สังกัดบริษัทอินเดียตะวันออก (Honourable East India Company) โดยได้ประจำการในกองทัพบอมเบย์

ในช่วงแรกของการปฏิบัติหน้าที่ ไซกส์ได้มีส่วนร่วมในการรบหลายครั้ง เช่น การล้อมเมืองภุรตปุระ (Siege of Bhurtpur) ในปี ค.ศ. 1805 และการรบที่เคอร์คี (Kirkee) และปูนา (Poonah) รวมถึงการเข้ายึดป้อมปราการบนภูเขา ด้วยความสนใจในวัฒนธรรมท้องถิ่น เขาจึงศึกษาจนสามารถพูดภาษาฮินดีและภาษามราฐีได้ภายในปี ค.ศ. 1810

ในปี ค.ศ. 1824 ไซกส์ได้รับแต่งตั้งจากเมานต์สจวร์ต เอลฟินสโตน (Mountstuart Elphinstone) ให้ดำรงตำแหน่ง ผู้รายงานทางสถิติ (Statistical Reporter) ของรัฐบาลบอมเบย์ ซึ่งเป็นจุดเริ่มต้นของงานวิจัยชิ้นสำคัญ เขาได้เดินทางสำรวจภูมิภาคเดคคาน (Deccan) เพื่อเก็บข้อมูลทางสถิติเกี่ยวกับประชากรและทรัพยากรธรรมชาติ ผลลัพธ์จากการสำรวจนี้ถูกนำเสนอในรูปแบบของรายงานทางสถิติฉบับสมบูรณ์สองเล่ม และรายงานด้านธรรมชาติวิทยาที่ประกอบด้วยภาพวาดประกอบอย่างละเอียด

บทบาททางการเมืองและสังคมในอังกฤษ

หลังจากเกษียณจากกองทัพในยศพันเอกเมื่อวันที่ 18 มิถุนายน ค.ศ. 1833 ไซกส์ได้กลับมาพำนักในยุโรปและดำรงตำแหน่งสำคัญหลายตำแหน่ง ดังนี้:

• ด้านการบริหาร: ดำรงตำแหน่งกรรมการบริษัทอินเดียตะวันออกในปี ค.ศ. 1840 และได้รับเลือกเป็นประธานคณะกรรมการบริษัทในปี ค.ศ. 1867
• ด้านการเมือง: ได้รับเลือกเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร (MP) ตัวแทนเขตแอเบอร์ดีน (Aberdeen) ในปี ค.ศ. 1857 โดยสังกัดพรรคเสรีนิยม
• ด้านวิชาการ: ได้รับเลือกเป็นประธานราชสมาคมเอเชียติก (Royal Asiatic Society) ในปี ค.ศ. 1858 และเป็นอธิการบดี (Lord Rector) ของวิทยาลัยมาริสคอล (Marischal College) ในเมืองแอเบอร์ดีน ปี ค.ศ. 1854

ไซกส์ให้ความสำคัญอย่างยิ่งกับการเข้าถึงข้อมูลและห้องสมุด เขาได้วิพากษ์วิจารณ์ว่าอังกฤษล้าหลังกว่ายุโรปในด้านขนาดและจำนวนของห้องสมุดสาธารณะ โดยเปรียบเทียบจำนวนหนังสือต่อประชากร 100 คน ซึ่งพบว่าลอนดอนมีเพียง 22 เล่ม ในขณะที่เมืองอย่างมิวนิกมีถึง 780 เล่ม

ผลงานทางวิทยาศาสตร์และสถิติ

การบุกเบิกทางสถิติและอุตุนิยมวิทยา

ในฐานะผู้รายงานทางสถิติ ไซกส์ได้วิเคราะห์ประสิทธิภาพการดำเนินงานของกองทัพ โดยพบว่ากองทัพฝรั่งเศสมีค่าใช้จ่ายในการบำรุงรักษาน้อยกว่ากองทัพอังกฤษ ซึ่งทำให้ฝรั่งเศสสามารถรักษากำลังพลได้มากกว่าในงบประมาณที่เท่ากัน นอกจากนี้เขายังพบว่าทหารท้องถิ่นชาวอินเดียมีสุขภาพดีกว่าทหารชาวยุโรป

ไซกส์ยังเป็นผู้บุกเบิกด้านอุตุนิยมวิทยาในอินเดีย โดยการบันทึกอุณหภูมิและความกดอากาศอย่างสม่ำเสมอ ซึ่งทำให้เขาค้นพบรูปแบบการเปลี่ยนแปลงความกดอากาศในรอบวัน (diurnal pressure variations) โดยเฉพาะในช่วงฤดูหนาวและฤดูมรสุม

การค้นพบทางธรรมชาติวิทยา

การสำรวจภูมิภาคเดคคานทำให้ไซกส์รวบรวมตัวอย่างสัตว์จำนวนมาก และตีพิมพ์บัญชีรายชื่อนกและสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมในวารสารของสมาคมสัตววิทยา (Proceedings of the Zoological Society) ผลงานที่โดดเด่น ได้แก่:

• การค้นพบนกสายพันธุ์ใหม่ทางวิทยาศาสตร์ถึง 56 ชนิด รวมถึง นกยางกรอกอินเดีย (Indian pond heron)
• การจัดทำรายชื่อนกในภูมิภาคเดคคานซึ่งครอบคลุมเกือบ 236 สายพันธุ์
• การศึกษาเกี่ยวกับนกกระทาและนกตีนเทาในอินเดีย

ด้วยคุณูปการด้านปักษีวิทยา นกชนิดหนึ่งในคาบสมุทรอินเดียจึงได้รับการตั้งชื่อตามเขา คือ Galerida deva (Sykes's lark)