สภาสันติภาพโลก

สภาสันติภาพโลก (World Peace Council หรือ WPC) เป็นองค์กรระหว่างประเทศที่ก่อตั้งขึ้นในปี ค.ศ. 1949 โดยการผลักดันของสำนักงานข้อมูลข่าวสารคอมมิวนิสต์ (Cominform) และได้รับการสนับสนุนอย่างเข้มแข็งจากสหภาพโซเวียต ตลอดช่วงสงครามเย็น WPC มีบทบาทสำคัญในการดำเนินกิจกรรมโฆษณาชวนเชื่อเพื่อผลประโยชน์ของสหภาพโซเวียต โดยมักวิพากษ์วิจารณ์สหรัฐอเมริกาและพันธมิตร ในขณะที่ปกป้องการแทรกแซงในความขัดแย้งต่าง ๆ ของโซเวียต

เป้าหมายและอุดมการณ์

WPC มีเป้าหมายที่ประกาศไว้อย่างเป็นทางการในการสนับสนุนการปลดอาวุธทั่วโลก การเคารพอธิปไตยและความเป็นอิสระของรัฐ การอยู่ร่วมกันอย่างสันติ รวมถึงการรณรงค์ต่อต้านลัทธิจักรวรรดินิยม อาวุธที่มีอานุภาพทำลายล้างสูง และการเลือกปฏิบัติในทุกรูปแบบ อย่างไรก็ตาม อิทธิพลขององค์กรในกลุ่มประเทศที่ไม่ใช่คอมมิวนิสต์ลดลงอย่างมาก เนื่องจากถูกมองว่าเป็นเครื่องมือทางการเมืองของสหภาพโซเวียต

ประวัติการก่อตั้ง

จุดเริ่มต้นและการประชุมที่วรอตสวัฟ

ในเดือนสิงหาคม ค.ศ. 1948 Cominform ได้ริเริ่มให้มีการจัด "การประชุมระดับโลกของปัญญาชนเพื่อสันติภาพ" (World Congress of Intellectuals for Peace) ณ เมืองวรอตสวัฟ ประเทศโปแลนด์ การประชุมครั้งนี้ได้ก่อตั้งคณะกรรมการประสานงานระหว่างประเทศของปัญญาชนเพื่อสันติภาพ ซึ่งต่อมาได้ร่วมมือกับสหพันธ์สตรีประชาธิปไตยระหว่างประเทศ (Women's International Democratic Federation) เพื่อจัดประชุมครั้งที่สองในปารีส

ในการประชุมที่วรอตสวัฟ จูเลียน ฮักซ์ลีย์ ประธาน UNESCO ในขณะนั้น ได้ทำหน้าที่เป็นประธานในที่ประชุมด้วยความหวังที่จะเชื่อมประสานความแตกแยกในช่วงสงครามเย็น แต่ในภายหลังเขาบันทึกว่าแทบไม่มีการอภิปรายที่แท้จริงเกิดขึ้น มีเพียงการกล่าวสุนทรพจน์ประณามชาติตะวันตกและยกย่องสหภาพโซเวียต นอกจากนี้ มีรายงานว่าข้อความของ อัลเบิร์ต ไอน์สไตน์ ถูกนำมาดัดแปลงโดยผู้จัดงานโดยไม่ได้รับความยินยอม เพื่อให้สอดคล้องกับแนวทางของที่ประชุม

การก่อตั้งอย่างเป็นทางการในปารีสและวอร์ซอ

ในเดือนเมษายน ค.ศ. 1949 ได้มีการจัด "การประชุมระดับโลกของผู้สนับสนุนสันติภาพ" (World Congress of Partisans for Peace) ณ กรุงปารีส โดยมีผู้แทนจาก 75 ประเทศเข้าร่วมประมาณ 2,000 คน การประชุมครั้งนี้ได้ก่อตั้ง "คณะกรรมการโลกของผู้สนับสนุนสันติภาพ" (World Committee of Partisans for Peace) โดยมีศาสตราจารย์ เฟรเดริก โจลิโอ-กูรี นักฟิสิกส์รางวัลโนเบลชาวฝรั่งเศส เป็นประธาน

ต่อมาในการประชุมระดับโลกครั้งที่สอง ณ กรุงวอร์ซอ ในเดือนพฤศจิกายน ค.ศ. 1950 องค์กรนี้ได้เปลี่ยนชื่อเป็น สภาสันติภาพโลก (World Peace Council) อย่างเป็นทางการ

บทบาทในช่วงสงครามเย็น

แนวคิดพื้นฐานของ WPC อ้างอิงจากหลักการของ Cominform ที่แบ่งโลกออกเป็นสองฝ่าย คือ ฝ่าย "ผู้รักสันติภาพ" (นำโดยสหภาพโซเวียต) และฝ่าย "ผู้กระหายสงคราม" (นำโดยสหรัฐอเมริกา) นักประวัติศาสตร์อย่าง ลอว์เรนซ์ วิตเนอร์ วิเคราะห์ว่าสหภาพโซเวียตให้การสนับสนุน WPC อย่างเต็มที่ในช่วงแรก เนื่องจากความกังวลเรื่องความเหนือกว่าทางอาวุธนิวเคลียร์ของสหรัฐอเมริกาในขณะนั้น

การดำเนินงานของ WPC มักถูกวิจารณ์ว่าขาดความเป็นอิสระ โดยผู้เข้าร่วมการประชุมหลายคนระบุว่าไม่มีการอภิปรายอย่างอิสระ แต่เป็นการอ่านสุนทรพจน์ที่เตรียมไว้ล่วงหน้าเพื่อให้สอดคล้องกับนโยบายของโซเวียต

ที่ตั้งสำนักงาน

สำนักงานใหญ่ของสภาสันติภาพโลกเคยตั้งอยู่ที่กรุงเฮลซิงกิ ประเทศฟินแลนด์ ระหว่างปี ค.ศ. 1968 ถึง 1999 และปัจจุบันย้ายมาตั้งอยู่ที่กรุงเอเธนส์ ประเทศกรีซ